Tanıkla Fazla Mesai ve Ücret İspatı: Yargıtay'ın Yaklaşımı
İş davalarında çoğu zaman yazılı belge bulunmaz; çalışma saatleri kayıt altına alınmamış, gerçek ücret bordroya yansıtılmamış olabilir. Bu nedenle tanık beyanı, iş hukukunda en sık başvurulan ve çoğu kez belirleyici olan delildir. Ancak tanığın beyanı, koşulsuz biçimde kabul edilmez; Yargıtay belirli ölçütlere göre değerlendirir.
İlk ölçüt, tanığın bilgisinin kaynağıdır. Bir tanığın fazla çalışma ya da gerçek ücret konusunda güvenilir sayılması için, kural olarak işçiyle aynı dönemde ve aynı işyerinde çalışmış, olayları bizzat gözlemlemiş olması beklenir. Çalışma koşullarını bilmeyen, kulaktan dolma bilgiye dayanan beyanların değeri sınırlıdır.
İkinci ölçüt, tanığın tarafsızlığıdır. İşverene karşı kendisi de dava açmış (husumetli) tanıkların beyanları, daha temkinli değerlendirilir; çünkü bu kişilerin kendi davalarını destekleme yönünde bir eğilimi olabileceği gözetilir. Bu, söz konusu tanıkların beyanının tümüyle dışlanması anlamına gelmez; ancak diğer delillerle birlikte ve daha dikkatli biçimde tartılır. Gerçek ücretin ispatında tanık beyanı tek başına yeterli görülmediğinde, emsal ücret araştırması devreye girer. Mahkeme, işin niteliği ve işçinin kıdemi temelinde meslek kuruluşlarından emsal ücret bilgisi ister; tanık beyanı bu bilgiyle birlikte değerlendirilir. Böylece soyut bir iddia değil, sektör gerçeğine dayanan bir sonuç elde edilir.
Tanık beyanına dayanan fazla mesai ve tatil ücreti hesaplarında Yargıtay'ın getirdiği önemli bir denge de takdiri (hakkaniyet) indirimidir. Bir işçinin yıl boyu hiç aksamadan, izinsiz ve hastalıksız biçimde her hafta fazla çalışması hayatın olağan akışına aykırı görüldüğünden, yalnızca tanığa dayanan hesaplardan belli bir oran düşülür. İşçinin elinde somut ve sürekli yazılı deliller (kayıtlar, mesajlar) varsa, bu indirim azalır ya da hiç uygulanmaz. Bu nedenle yazılı delillerin saklanması, tanık beyanını destekleyerek alacağın miktarını doğrudan etkiler.
📞 Adapazarı, Sakarya ve çevre illerde İş Hukuku konusunda profesyonel destek almak için Göklüoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçin: www.gokluogluhukuk.com
Av. Tarık GÖKLÜÖĞLU
Göklüoğlu Hukuk Bürosu | Sakarya