Mazeret İzinleri: Evlilik, Ölüm ve Doğum İzni Hakları
Çalışma hayatında yıllık izin dışında, belirli durumlar için kanunla tanınmış kısa süreli ve ücretli izinler vardır. Bunlara mazeret izni denir. Birçok çalışan bu hakları bilmediği için kullanmaz ya da yıllık izninden düşülmesine ses çıkarmaz.
İş Kanunu'nun ek 2. maddesi bu izinleri düzenler. Buna göre işçiye; evlenmesi ya da evlat edinmesi hâlinde üç gün, eşinin doğum yapması hâlinde beş gün ücretli izin verilir. Ölüm hâllerinde ise işçinin anne, baba, eş, kardeş ya da çocuğunun ölümünde üç gün ücretli izin hakkı doğar.
Bunlara ek olarak özel bir düzenleme daha vardır: işçilerin en az yüzde yetmiş oranında engelli veya süreğen hastalığı olan çocuğunun tedavisinde, hastalık raporuna dayalı olarak ve çalışan ebeveynden yalnızca biri tarafından kullanılmak kaydıyla, bir yıl içinde toptan veya bölümler hâlinde on güne kadar ücretli izin verilir.
Bu izinlerin en önemli özelliği ücretli olmalarıdır; işçinin bu günlerdeki ücreti tam olarak ödenir ve bu izinler yıllık ücretli izinden düşülemez. Uygulamada en sık yapılan hata budur: işçi babalık ya da ölüm izni kullandığında, bu günler yıllık izin hakkından mahsup edilir. Bu hukuka aykırıdır; işçi, haksız yere düşülen izin günlerini talep edebilir.
İzinlerin kullanımı için mazeretin belgelenmesi beklenir; evlilik cüzdanı, doğum belgesi ya da ölüm belgesi gibi belgelerin işverene sunulması yeterlidir. İşverenin bu izinleri vermemesi ya da ücretini ödememesi, işçilik alacağı doğurur. Ayrıca bu tür yasal hakların sistematik biçimde engellenmesi, koşullara göre işçiye haklı fesih tartışması açabilir. İzin talebinin ve verilen cevabın yazılı olarak (e-posta, form) kayıt altına alınması, ileride doğabilecek uyuşmazlıkta işçinin elini güçlendirir.
📞 Adapazarı, Sakarya ve çevre illerde İş Hukuku konusunda profesyonel destek almak için Göklüoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçin: www.gokluogluhukuk.com
Av. Tarık GÖKLÜÖĞLU