İşveren İhbar Tazminatını İşçinin Alacaklarından Kesebilir mi?
İşçinin bildirim süresine uymadan ayrıldığı durumlarda işverenler sıkça şu yola başvurur: işçiye ödeyecekleri kıdem tazminatı ya da diğer alacaklardan, işçinin borçlu olduğu ihbar tazminatını düşmek. Peki bu mahsup (takas) hukuken mümkün müdür?
İlke olarak takas mümkündür; ancak belirli şartlara bağlıdır. Takasın geçerli olması için karşılıklı, muaccel (istenebilir hâle gelmiş) ve likit (tutarı belirli) alacakların bulunması gerekir. İşçinin ihbar tazminatı borcu ile işverenin ödeyeceği alacaklar bu nitelikleri taşıyorsa, işveren takas (mahsup) def'ini ileri sürebilir. Uygulamada işveren bu talebi çoğu zaman dava sırasında karşı bir savunma olarak gündeme getirir.
Ne var ki burada işçiyi koruyan önemli bir sınır vardır. İş Kanunu m.35'e göre işçinin ücretinin dörtte birinden fazlası haczedilemez, başkasına devredilemez ve işverenin alacağıyla takas edilemez (nafaka alacakları bu sınırın dışındadır). Bu nedenle işveren, işçinin ücret alacağının tamamını ihbar tazminatına mahsup edemez; mahsup, ücretin korunan kısmı bakımından sınırlıdır.
Kıdem tazminatı ve benzeri tazminat kalemleri bakımından ise işveren, koşulları varsa takas def'ini ileri sürebilir; ancak bu, tek taraflı olarak ve işçinin onayı olmaksızın bordrodan keyfî kesinti yapma hakkı vermez. İşçinin yazılı onayı olmadan ücretten ya da alacaklardan doğrudan kesinti yapılması, sonradan dava konusu olabilir.
Özetle, işveren ihbar tazminatı alacağını işçinin alacaklarına karşı ileri sürebilir; ancak bu, yasal sınırlar içinde ve gerektiğinde yargı önünde değerlendirilmesi gereken bir takas işlemidir, sınırsız ve denetimsiz bir kesinti yetkisi değildir. Bu nedenle hem işçinin hem işverenin, mahsup sırasında tutarların doğruluğunu ve yasal sınırları gözetmesi gerekir.
📞 Adapazarı, Sakarya ve çevre illerde İş Hukuku konusunda profesyonel destek almak için Göklüoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçin: www.gokluogluhukuk.com
Av. Tarık GÖKLÜÖĞLU
Göklüoğlu Hukuk Bürosu | Sakarya