İşe Geç Kalma ve Tutanak Tutulması
Trafik, sağlık sorunu ya da beklenmedik bir aksilik nedeniyle işe geç kalmak herkesin başına gelebilir. Ancak bazı işyerlerinde geç kalma, işçiyi çıkarmak için bir gerekçeye dönüştürülür. Bu nedenle geç kalmanın hukuki sonuçlarını bilmek gerekir.
Öncelikle, tek bir geç kalma kural olarak işten çıkarma sebebi değildir. İşe geç gelmek, işçinin davranışlarından kaynaklanan bir olumsuzluk sayılabilir; ancak bunun fesih sebebi oluşturabilmesi için süreklilik göstermesi, işyerinde olumsuzluklara yol açması ve işçinin bu konuda önceden uyarılmış olması beklenir. Nadir ve mazeretli bir gecikme, geçerli fesih için yeterli değildir.
Geç kalma sürekli hâle gelmişse, işveren önce uyarı ve savunma yoluna başvurmalıdır. İş güvencesi kapsamındaki bir işçinin davranışı gerekçe gösterilerek çıkarılabilmesi için, işçinin savunmasının alınması zorunludur. Savunma alınmadan yapılan fesih, sebep haklı görünse dahi usul yönünden geçersiz hâle gelebilir. Ayrıca bu tür bir fesih geçerli fesih niteliğindedir; işçiye kıdem ve ihbar tazminatı ödenmesi gerekir.
Ücret yönünden, geç kalınan sürenin ücretinin ödenmemesi mümkündür; çünkü çalışılmayan süre için ücret doğmaz. Ancak bunun ötesine geçen kesintiler, yani ceza niteliğindeki indirimler, İş Kanunu m.38 kapsamındadır ve sıkı sınırlara tabidir: ceza kesintisi bir ayda iki gündeliği aşamaz ve sebebinin sözleşmede gösterilmiş olması gerekir.
Uygulamada sık karşılaşılan bir sorun, tutanakların gerçeği yansıtmamasıdır. Bazı işyerlerinde, işçiyi çıkarmak için geçmişe dönük ya da abartılı tutanaklar düzenlenir. İşçi, kendisine imzalatılmak istenen bir tutanağın içeriğine katılmıyorsa imzalamak zorunda değildir; imzalamak durumunda kalırsa 'içeriğini kabul etmiyorum' şeklinde ihtirazi kayıt düşmelidir. Ayrıca geç kalmanın gerçek sebebini (trafik kazası, sağlık raporu, servis gecikmesi) belgeleyen kayıtları saklamak, ileride açılacak bir davada işçinin en güçlü savunmasıdır.
📞 Adapazarı, Sakarya ve çevre illerde İş Hukuku konusunda profesyonel destek almak için Göklüoğlu Hukuk Bürosu ile iletişime geçin: www.gokluogluhukuk.com
Av. Tarık GÖKLÜÖĞLU